slide 1

                            

 

 

                                                                                                                                                                   WelkomOpDeWebsite 

 

                                                                                                                          

                                                                                                                                                                                            

 

 

               

                                                                  

 

slide 2

 

 

EenKoepelVoorOrganisaties

                                                                                 

 

                                                                                                                                                                                                              
 

 

                                

     

                      

                                                                                                                                    
 

slide 3

 

 

 

 

 

blauwenkerken              

 

 

 

               

slide 4

 

 

 

 

 

                                                                                                                      GebedsbijlageIntercomSAmen

 

 

   

 

 

 

      

                                                                                           

                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                              

slide 5

 

 

deelvandeontmoetingsdagenRoos

Dienend Leiderschap

InterCom200817 LausanneMaryHoLeiders staan op de voorgrond en hebben een kring rond zich van mensen die hun opdracht mogelijk maken. Die anderen zijn de ‘dienaars’. De term ‘dienend leiderschap’ is dus een paradox, of zoals Mary Ho het uitdrukt: een oxymoron. Dat is een moeilijk woord voor een combinatie van woorden die elkaar tegenspreken. Nog net geen ‘contradictio in terminis’, waarbij de termen onmogelijk samen kunnen gaan, zoals een ‘vierkante cirkel’. Dr. Ho is de Internationale Uitvoerende Leider van ‘All Nations’, een wereldwijde christelijke zendingsorganisatie die zich richt op discipelschap en gemeentestichting in 44 landen. Ze wil de ‘Zendingsopdracht van Christus’ in de huidige generatie uitvoeren door de liefde van God te delen in de landen waar de naam van Jezus zo goed als onbekend is. Ze gebruikt bewust de term ‘dienend leiderschap’ wanneer het gaat over christelijke leiders. Haar ideeën omtrent de principes voor leiderschap en wereldwijde zending in de 21ste eeuw werden uitgebreid toegelicht in de Lausanne Global Analysis van afgelopen voorjaar.

De term ‘dienende leider’ is gebaseerd op het voorbeeld van Jezus en het concept werd in de jaren ‘70 van de vorige eeuw uitgewerkt door Robert Greenleaf, in zij boek ‘De Dienaar als Leider’. Hij bracht twee extreme concepten samen: ‘de leider eerst’ en ‘de dienaar eerst’. Daarbij werd hij geïnspireerd door de ondergeschikt dienaar Leo die in een van de novelles van Herman Hesse zegt: ‘Wie lang wil leven moet dienen, maar wie wil heersen leeft niet lang’. Dienende leiders zijn grensoverschrijdend: ze combineren twee schijnbaar tegengestelde zaken om zo een groot leider te worden. De leiders van de 21ste eeuw moeten de crossculturele competentie hebben om gepolariseerde waarden met elkaar te verzoenen. Door dilemma’s met elkaar te verzoenen, kunnen dienende leiders de weg tonen naar de beste optie wanneer er gekozen moet worden tussen ‘twee kwaden’, of juist tussen twee goede dingen die niet allebei gedaan kunnen worden.

Cultuurexperten Fons Trompenaars en Ed Voerman gebruiken in hun boek ‘Servant-Leadership Across Cultures’ drie symbolen om dienend-leiderschap te illustreren:
1)    Dienend-leiderschap balanceert op het koppelteken omdat de dienaar en de leider gelijkwaardig elk aan één kant staan. Het is een samengesteld leiderschap waarbij het totaal groter is dan de som van beide delen.
2)    Het is een cirkel die in twee richtingen gaat, waarbij iedereen op eender welk punt in eender welke richting kan starten. Iedere leider begint met zijn of haar sterke punten en voegt er dan andere aan toe.
3)    Hoewel veel leiders het dienend-leiderschap’ voorstellen als een omgekeerde piramide, heeft de veranderende wereld behoefte aan een draaiende piramide omdat in sommige situaties het dienende aspect nodig is en in andere het besluitende, leidende.

Universeel en tijdloos
Iedereen kan een dienende leider worden. De bekende Amerikaanse rugby-caoch Vince Lombardi zei ooit: “Leiders worden gemaakt, niet geboren. Ze komen er dankzij zware inspanningen en die prijs zal iedereen moeten betalen die een belangrijk doel wil bereiken.” We komen dienende leiders tegen in iedere cultuur en ze kunnen effectief zijn binnen iedere cultuur en iedere godsdienst. Dit leiderschap is universeel, we komen het tegen in verschillende filosofieën, en in verschillende landen. Toch zien we dat dienend-leiderschap het dichtst aansluit bij het christendom en het Judaïsme. Alle culturen en religies laten wel aspecten zien van dienend-leiderschap, maar Jezus Christus is de ultieme belichaming hiervan.

Jezus, de dienende Leider
Christus maakte de grootste sprong in de geschiedenis, van de hemelse goddelijkheid naar de aardse menselijkheid. Hij was God in Zijn essentiële eeuwige natuur, maar nam de gestalte van een slaaf, een dienaar aan (Fil. 2:6-7).  Op aarde was Hij beide. Voor eeuwig is alles aan Hem onderworpen en is Hij tegelijk een dienaar voor de mensheid (Ef. 1:21).
Trompenaars en Voerman onderscheiden zeven tegenstellingen in dienend-leiderschap die betrekking hebben op alle crossculturele dilemma’s. Hoewel die niet allemaal specifiek religies zijn, is Jezus een voorbeeld van elk van die tegenstellingen.

1)    Leiden versus dienen
Dienend leiderschap is geen kwestie van boven jezelf uitstijgen of juist overmatige dienstbaarheid. In culturen die gebaseerd zijn op prestatie proberen leiders doelen te realiseren en waarderen ze persoonlijke successen. Hun organisatiestructuren richten zich op rollen, taken en coördinatie. Daartegenover halen andere culturen hun status uit afkomst, leeftijd, geslacht, welstand of familie-achtergrond.
Jezus was taakgericht. Hij zei tot Zijn Vader; “Ik heb het werk volbracht dat U Mij gegeven hebt om te doen” (Joh. 17:4), en aan het kruis riep Hij uit: “Het is volbracht’. Hij wist dat Hij van God kwam en naar de hemel zou terugkeren, en toch waste Hij de voeten van Zijn discipelen.

2)    Regels versus uitzonderingen
Sommoge culturen hechten veel waarde aan regels, codes en standaarden. Andere, meer relationele culturen, benadrukken de uitzonderingen, vriendschappen en specifieke omstandigheden in plaats van universele regels. Jezus liet de universele regels zonder uitzondering zien wanneer het ging over rechtvaardigheid, genezing en leven, maar toonde ook de uitzonderingen door mensen tegemoet te komen. Hij liet Zijn wonden aan Thomas zien, vroeg aan Petrus: ‘Heb je me echt lief’ en riep de rouwende Maria Magdalena bij naam bij Zijn graf. Waar mensen faalden, zag Jezus hun mogelijkheid om te groeien.

3)    Deel versus geheel
Dienende leiders brengen de individuele onderdelen samen in het geheel. Individualistische culturen kennen veel waarde toe aan onafhankelijkheid, creaticiteit en persoonlijke welstand. De Westerse economie is gebaseerd op de veronderstelling dat persoonlijk voordeel ten goede komt aan de hele maatschappij. Collectivistische maatschappijen benadrukken juist de welstand van de hele groep, zelfs als dat ten koste gaat van een individu. Dienende leiders stimuleren individuen aan om te presteren binnen een groep met een gedeelde visie. Jezus veranderde de wereld dankzij de inzet van een aantal individualisten zoals Saulus, de vervolger, Mattheüs, de tollenaar, Petrus, de wankele rots, en Maria Magdalena, de prostituee. Hij koos niet voor de hand liggende mensen om verandering te brengen.

4)     Controle versus passie
Dienende leiders combineren controle met passie. Ze gedijen zowel in neutrale culturen die de nadruk leggen op het beheersen van emoties en gedachten, en die staan voor een no-nonsens aanpak en een serieuze benadering van het leven, als de uitbundige culturen die draaien rond passie, schoonheid, humor en speelsheid. Dienende leiders brengen beide benaderingen samen door hun emoties op het juiste moment te laten zien.
Jezus had overal controle over, ook toen Hij sliep tijdens de storm en daarna tegen de wind zei: “Zwijg, wees stil” (Markus 4:35-41). Toen een meute een overspelige vrouw naar Hem bracht, begon Hij rustig iets op de grond te schrijven en zei: “Wie zonder zonde is, werpe de eerste steen” (Joh. 8:7). Aan de andere kant, toen Jezus in de tempel kwam en zag hoe die plaats ontheiligd werd, gooide Hij de tafels ondersteboven en verjoeg Hij de handelaars. De tempel moest immers een gebedshuis voor alle volken zijn en geen handelsplaats (Mark. 11:15-17).

5)    Specifiek versus vaag
Specifieke culturen hechten belang aan feiten, cijfers en alles wat meetbaar is. In andere culturen gaat de totale context boven de afzonderlijke delen. Daar heeft men dan waarde aan empathie en het ontwikkelen van relaties voordat men begint zaken te doen. Iemand die als vriend is aanvaard, blijft op ieder vlak een vriend voor het leven. Jezus hechtte veel belang aan relaties. Tegelijk telden de kleinste details: “Er zal niet één jota of één tittel van de Wet voorbijgaan, totdat het alles geschied is”. Hij gaf de mensen wat ze nodig hadden: toen het ging om een belastingkwestie, voorzag Hij een vis met het nodige bedrag (Matt. 17:24-27). Het juiste was er op het juiste moment.

6) Korte termijn versus lange termijn
Sommige culturen richten zich op de korte-termijn, terwijl andere een lange-termijn-visie hebben. Een dienend leider creëert visie met het oog op het volledige plaatje, maar vervult ook de dagelijkse opdrachten. Hij ontwikkelt strategieën door de nodige input te leveren. Jezus onthulde het grote ontwerp door Zijn sterven en opstanding. Tegelijk zei Hij dat Hij zich alleen op de Joden richtte toen een Kanaänitische vrouw hem vroeg haar dochter te genezen. In iedere cultuur zal de dienende leider luisteren, informatie verzamelen, raadgevers consulteren en dan een resolute beslissing nemen. Hij kijkt achteruit, vooruit en om zich heen, omdat iedere cultuur een specifieke benadering heeft wat betreft verleden, heden en toekomst. Een samenleving die op het verleden georiënteerd is, ziet de toekomst als een herhaling van wat er vroeger is geweest, waarbij de wijsheid van de ouderen en het collectieve geheugen heel belangrijk zijn. Culturen die voornamelijk met het heden bezig zijn, focussen zich op het uitvoeren van de taken van vandaag, terwijl toekomstgerichten maatschappijen aan langlopende strategieën werken. Jezus is de Alfa en de Omega. Hij roept ons op om voor ons dagelijks brood te bidden en geen zorgen voor morgen te maken. Tegelijk roept Hij ons op om waakzaam te zijn omdat de Zoon des Mensen zal komen op een moment dat je Hem niet verwacht (Matt. 24:44).

7)    Duwen versus trekken
Dienende leiders halen hun motivatie uit zichzelf, maar ook uit hun omgeving. Ze kunnen de weg wijzen in ‘duwende culturen’, waar innerlijke principes gedrag en beleid vormgeven. Deze leiders hebben een sterke wilskracht. Ze spreken voordat ze luisteren, handelen voordat ze de dingen zorgvuldig overwegen. Leiders in ‘trekkende culturen’ daarentegen halen hun wijsheid en kracht uit sociale relaties. Ze luisteren en passen zich voorzichtig en bescheiden aan.

Jezus wist wat er zich in de harten van de mensen afspeelde. Toch ging hij voortdurend af op de vragen die men Hem stelde, zeker als mensen vroegen hen te genezen. Hij stond stil voor hen en ging in op hun verzoek.

Conclusie
Tijdens het Laatste Avondmaal oversteeg Hij alle culturen door te zeggen: “Als Ik dan, de Heere en Meester, uw voeten gewassen heb, moet ook u elkaars voeten wassen.” Op dat moment heeft Hij ons opgedragen om elkaar lief te hebben, niet zoals wij onszelf liefhebben, maar zoals Hij ons liefheeft. Dat is niet iets onbegrijpelijks of ondoorgrondelijks, maar een overstijgende cultuur van dienend leiderschap.

Nieuwsbrief